Polonya, batısında yer alan Poznan şehrinde düzenlenen BUDMA İnşaat Malzemeleri Fuarı’nda katılımcı olmamız sebebiyle, zaman zaman bulunduğumuz bir ülke. Hayatın gürültüsüz ve sakin aktığı; nehirlerin ve yeşilliğin her yerde karşımıza çıktığı bu güzel ülkede katıldığımız fuarlar sayesinde, halen çalışmakta olduğumuz Avrupa’lı müşteriler kazandık.

Polonya Cumhuriyeti, Orta Avrupa’da bulunmaktadır. Batısında  Almanya, güneybatıda Çekya, güneyde Slovakya, kuzeydoğuda Rusya ve Litvanya, doğuda Belarus, güneydoğuda Ukrayna ve kuzeyde Baltık Denizi bulunmaktadır. 

Başkenti: Varşova

Resmi dili: Lehçe

Para birimi: Polonya Zlotisi (PLN)

Alan: 322.575 km²

Nüfus: 36,69 milyon (2023) 

Ülke kodu: +48

Polonya bakır, taşkömürü, kükürt, kurşun, linyit ve bakır başta olmak üzere, önemli yer altı kaynaklarına sahiptir.

Polonya nüfusuna etnik açıdan bakıldığında, nüfusunun % 98’ini oluşturan Polonya halkıyla, Avrupa’nın en homojen nüfuslarından birini oluşturduğunu görürüz.

Nüfusun % 61’ı şehirlerde, % 39’u ise kırsalda yaşamaktadır.

POLONYA’nın DIŞ TİCARETİ

Polonya’nın son üç yılda dünya ihracatından aldığı pay şu şekildedir;

2022 – % 1,64

2023 – % 1,81

2024 – % 2,40

2023’te en çok ihracat yaptığı ülkeler ve payları

Almanya  – % 27,8

Çek Cumhuriyeti  – % 6,3

Fransa  – % 6,2

İngiltere  – % 4,9

İtalya  –  % 4,6

Hollanda – % 4,6

Ukrayna  – % 3,3

Amerika  – % 3,1

İspanya  – % 2,7

Slovakya  – % 2,7

Polonya’nın son üç yılda dünya ithalatından aldığı pay şu şekildedir;

2022 – % 1,65

2023 – % 1,71

2024 – % 2,36

2023’te en çok ithalat yaptığı ülkeler ve payları

Almanya  – % 20,6

Çin – % 12,3

İtalya  – % 5

Amerika – % 4,5

Hollanda  – % 3,9

Fransa – % 3,4

Çek Cumhuriyeti – % 3,3

Kore – % 2,9

Norveç – % 2,6

Arabistan  – % 2,2

POLONYA ve TÜRKİYE’nin DIŞ TİCARETİ

Polonya’nın toplam ihracatında Türkiye’nin aldığı pay % 1,30’dır.

Türkiye’nin toplam ihracatında Polonya’nın payı % 2,30’tür.

TÜRKİYE’nin POLONYA’ya İHRACATINI ARTIRABİLECEĞİ ÜRÜNLER

1) GTİP 930630 – DÜZ NAMLULU AV TÜFEKLERİ, REVOLVERLER VE TABANCALAR İÇİN FİŞEKLER.

Polonya  bu üründen 2023’te 165 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -72 milyon USD eksi balans verdi. Yani bu üründe her ne kadar ihracat yapıyor olsa da, aynı zamanda kati ithalatçı pozisyonunda.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 57

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 44

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 81

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 4. Sırada geliyor ve payı % 6,5

Türkiye ise 2023’te bu üründen 53,5 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 9,3 milyon USD. Yani ihracatı ithalatından fazla.

Aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya 13,3 milyon USD değerinde ihracat yapmış.

Bu bedel Türkiye’nin ihracatının % 24,8’ini kapsıyor.

2022 / 2023 yılları arasında Türkiye’nin Polonya’ya ihracatı değer bazlı olarak % 202 artmıştır ve Türkiye’nin dünyaya yaptığı 930630 Gtip’li ihracatın % 8’i Polonya’ya yapılmıştır.

Görüldüğü üzere, Türkiye bu ürünü  Polonya’ya hali hazırda ihraç etmektedir.  Fakat ilk sırada gelen tedarikçiler olan ABD, Lüksemburg ve Almanya’ya oranla daha düşük birim fiyatına sahiptir. ABD’nin birim fiyatı, Türkiye’nin birim fiyatından neredeyse 3 kat fazladır.

Ayrıca Polonya bu üründe ABD’den yapılan ithalatlarda % 2,4 ithalat vergisi almasına karşılık, Türkiye’den yapılan ithalatlarda ithalat vergisi yoktur.

Not : İlgili “Fişekler” ile ilgili Polonya’nın 2023’teki ihracatının tamamına yakını Ukrayna’ya yapılmıştır.

2) GTİP 930629 – DÜZ NAMLULU AV TÜFEKLERİ İÇİN FİŞEK PARÇALARI; HAVALI TÜFEKLER VE TABANCALAR İÇİN KURŞUN SAÇMALAR.

Polonya  bu üründen 2023’te 89,5 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -88,5 milyon USD eksi balans verdi.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 91

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 66

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 1777

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 1. Sırada geliyor ve payı % 22,6

Türkiye ise 2023’te bu üründen 47,0 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 38,5 milyon USD. Yani ihracatı ithalatından fazla.

Aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya yalnızca 48.000 USD değerinde ihracat yapmış.

Bu bedel Türkiye’nin ihracatının % 0,1’ini kapsıyor.

Bu üründe Polonya’nın ithalatında önde gelen tedarikçi ülkeler olan Fransa, İngiltere, İspanya gibi ülkelerin birim fiyatları ile Türkiye’nin birim fiyatı çok farklı değil  ve Türkiye bu ürünün ihracatında dünyada 3. sırada gelmesine ve dünya ihracatının % 16,5’ini karşılamasına rağmen, ürünün dünyadaki ilk sıradaki ithalatçısı olan Polonya’ya hemen hemen hiç satamamaktadır.

Türkiye’ye uygulanan vergi % 0’dır.

Teknik özellik, özel bir sertifika  vs  gibi özel bir sebep yok ise, bu ürünün Polonya’ya hemen hemen hiç satılmaması anlaşılır bir durum değil, ihracatçıların bu önemli pazarı değerlendirmeleri gerekir.

3) GTİP 850211 – SIKIŞTIRMALI ATEŞLEMELİ İÇTEN YANMALI PİSTONLU MOTORLU “DİZEL VEYA YARI DİZEL” JENERATÖR SETLERİ.

Polonya  bu üründen 2023’te 85,5 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -41,4 milyon USD eksi balans verdi.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 85

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 103

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 61

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 10. Sırada geliyor ve payı % 3

Türkiye ise 2023’te bu üründen 123,6 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 49,5 milyon USD.

Aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya yalnızca 2,7 USD değerinde ihracat yapmış.

Bu bedel Türkiye’nin ihracatının % 2,2’ini kapsıyor.

Polonya bu üründe dünyada önde gelen ithalatçılarından biri ve Türkiye’nin toplam ihracatından daha az ithalat yapıyor.  

Aşağıdaki satırlarda da görüldüğü gibi, Türkiye’nin Polonya’ya bu ürünün ihracatındaki miktarı ve değeri artış göstermektedir.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ihracat büyümesi % 43

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ihracat büyümesi % 33

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ihracat büyümesi % 37

Bu veriler bize, Türkiye tarafında bir farkındalığın oluşmaya başladığını ve Polonya’daki potansiyelin değerlendirilmeye başlandığını gösteriyor. Ama buna rağmen, Türkiye henüz hak ettiği payı alamamış gözüküyor. Muhtemelen birkaç sene içinde payımız daha da artacaktır.

4) GTİP 730810 – DEMİR VEYA ÇELİKTEN KÖPRÜLER VE KÖPRÜ BÖLÜMLERİ.

Polonya  bu üründen 2023’te 43,9 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -21,8 milyon USD eksi balans verdi.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 59

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 46

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 799

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 6. Sırada geliyor ve payı % 2,7

Türkiye ise 2023’te bu üründen 17,9 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 16,4 milyon USD.

Aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya yalnızca 53000 USD değerinde ihracat yapmış.

Bu bedel Türkiye’nin ihracatının % 0,3’ünü kapsıyor.

Polonya’nın bu ürünle ilgili ithalatı, yukarıda da görüldüğü gibi, yıldan yıla artmaktadır. Ürünü hem Avrupa’dan ve hem de Uzak Doğu’dan ithal etmektedir. Türkiye’nin birim fiyatı, diğer tedarikçi ülkelerin birim fiyatından yüksek olmamakla birlikte, bazılarından düşüktür ayrıca.

5) GTİP 840219 – BUHAR ÜRETEN KAZANLAR, HİBRİT KAZANLAR DAHİL (MERKEZİ ISITMA SICAK SU KAZANLARI HARİÇ)  

Polonya  bu üründen 2023’te 38,2 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -30,8 milyon USD eksi balans verdi.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 46

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 34

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 88

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 3. Sırada geliyor ve payı % 4,9

Türkiye ise 2023’te bu üründen 30,5 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 19,3 milyon USD.

Türkiye dünyada 6. Sıradadır ve ihracat payı % 4’tür.

Bu potansiyele rağmen, aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya hiç ihracat yapmamıştır.

6) GTİP 843410 – SÜT SAĞMA MAKİNELERİ  

Polonya  bu üründen 2023’te 13,0 milyon USD değerinde ithalat yaptı.

Aynı sene -5,2 milyon USD eksi balans verdi.

2019 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 60

2019 / 2023 yılları arasında miktar bazlı ithalat büyümesi % 33

2022 / 2023 yılları arasında değer bazlı ithalat büyümesi % 154

Polonya bu ürünün ithalatında dünyada 16. Sırada geliyor ve payı % 1,7

Türkiye ise 2023’te bu üründen 21,3 milyon USD değerinde ihracat yaptı.

Balansı ise  + 7,3 milyon USD.

Türkiye dünyada 7. Sıradadır ve ihracat payı % 2,6’dır.  

Fakat aynı sene Türkiye bu üründen Polonya’ya yalnızca 178000 USD değerinde  ihracat yapmıştır.

POLONYA’da DÜZENLENEN VE T.C. EKONOMİ BAKANLIĞININ BÜYÜK KISMINI DESTEKLEDİĞİ ÖNEMLİ FUARLAR.

SOLAR ENERGY EXPO WARSAW               / Enerji, Enerji Ürünleri ve Teknolojileri

PROMO SHOW 202 / Hediyelik Eşya ve Promosyon Ürünleri

BUDMA&WINDDOOR TECH / Yapı İnşaat Ürünleri ve Teknolojileri

ICCX CENTRAL EUROPE 202 / Yapı İnşaat Ürünleri ve Teknolojileri

ENEX 202 / Enerji, Enerji Ürünleri ve Teknolojileri

KIDS TIME 2025 / Tekstil, Konfeksiyon, Hazır Giyim, Deri ve Teknolojileri.           

MEBLE POLSKA / Ağaç, Orman Ürünleri, Mobilya ve Teknolojileri

WARSAW HVAC EXPO 2025  /    İklimlendirme

AMBERIF SPRING 2025 /Değerli Maden ve Mücevherat

32. International Trade Show Of Lighting Equipment  / Aydınlatma Ekipmanları

WARSAW PACK / Kimya Sanayi ve Teknolojileri

WORLD FOOD POLAND 202 / Gıda ve Gıda Teknolojileri

POLONYA İŞ KÜLTÜRÜ

Polonya’lılar, genelde tüm batı ülkelerinde olduğu gibi, görüşmeden en az birkaç gün önce randevu alınmasını tercih ederler, aksi halde aniden çat kapı yapılan görüşme talepleri genelde olumsuz sonuçlanır. Ki bu profesyonel bir iş anlayışının küresel anlamda gereğidir. Fakat buna gerek duyulmayan onlarca ülke de mevcuttur.

Ayrıca dakik olmanızı beklerler. Bu “önceden randevu alma ve dakiklik” gibi gayet insani olan hassasiyetler, ilgili kişinin / kurumun iş yapma şekline de yansır ve bu tür işletmelerle genelde daha kolay iş yapılır. Anlaşmaya sadık kalırlar, süreci sebepsiz yere uzatmazlar, nettirler.

Bununla birlikte her ne kadar işbirliği içine girilmiş olsa bile, ilişkilerin bir müddet resmiyet içinde gitmesini tercih ederler.

Romanya’nın bağımsızlık günü 11 Kasım’dır.

LİMANLAR

Türkiye’den Polonya’nın Gdania ve Gdansk Limanlarına ticari gemi seferleri mevcuttur. MSC, Maersk, Hapag gibi uluslararası ticari deniz taşımacılığı yapan şirketlerin gemileri Türkiye’den Polonya limanlarına yaklaşık 15-20 günde taşıma yapmaktadırlar.

BOŞ ZAMANLARDA POLONYA’da NELER YAPILABİLİR

 Fuar veya müşteri ziyareti amaçlı yaptığımız seyahatlerde, şayet zamanımız varsa, yakınlardaki turistik – kültürel destinasyonları gezebiliriz.

Eski Şehir gezisi. İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra tekrar inşa edilen Orta Çağ mimarisine ait binalarla ve arnavut kaldırımlı sokakları ile görülmesi gereken yerlerden biridir.

Vistül Nehri üzerinde tekne turu yapılabilir.

Varşova Ulusal Müzesi : Çağdaş ve antik eserlerin sergilendiği bir müze.  

Poznan Müzik Enstrümanları Müzesi :  20. Yüzyılın ilk yarısında kurulmuş olan bu müzede dünyanın hemen her yerinden getirilen geleneksel müzik enstrümanları sergileniyor. Müzede Türk Müziği enstrümanlarının da sergilendiği bir bölüm mevcuttur.

Ayrıca Polonya’lı besteci Chopin’in de piyanosu yine bu müzede sergilenmektedir.

Aytaç Arıbaş

Not : Bu ve benzeri çalışmaları yaparken genelde kaynak olarak Comtrade verilerini kullanırım. Bu verileri, müşteri ziyareti ve fuar katılımcısı olarak bulunduğum ve ticaret yaptığım onlarca ülkede edindiğim teorik ve pratik bilgileri harmanlayarak ve kendi kıstaslarıma göre süzüp yorumlayarak sunmaya çalışırım.